Sữa cho trẻ có cần chia giới tính?
Bé Tony, 6 tuổi, đẩy ly sữa mà mẹ đưa cho và hét toáng lên: “Con không uống sữa này nữa, mẹ mua sữa con trai giống như bạn Bin cơ". Mẹ bé đành ra tiệm tìm loại sữa được quảng cáo là dành cho con trai.
Thứ mà Tony đòi là sữa dành cho trẻ trai được quảng cáo gần đây. Hơn một tiếng đồng hồ đứng ở tiệm để đọc các thành phần trên nhiều loại sữa, mẹ Tony nhận thấy: Sữa dành cho trẻ gái và trai đều có choline, taurine, tryptophan, DHA, sắt, folic acid, lysine, calcium, vitamin D, FOS và Inulin...
Theo giới thiệu của nhà sản xuất, sự khác biệt là sữa dành cho bé trai có bổ sung thêm MCT (medium-chain triglyceride) - chuỗi chất béo trung bình giúp trẻ hấp thu năng lượng nhanh sau những hoạt động thể lực mạnh mẽ.
Thực ra, đây là loại chất béo có cấu trúc hoá học không bình thường, cho phép cơ thể hấp thu chúng dễ dàng. Hầu hết các chất béo phân rã trong ruột và được tạo thành một hình thức chuyên biệt khác để có thể đưa vào máu. Còn MCT được hấp thu trọn vẹn và chuyển thẳng đến gan để tạo năng lượng giống y như cách của các chất đường.
MCT chủ yếu được thêm vào các loại sữa dùng cho người bệnh, người già ăn uống kém, nhất là người mắc bệnh AIDS (các nhà tiếp thị thường gọi là sữa năng lượng cao). MCT thường được các vận động viên sử dụng như là một chất giúp tạo thành tích, nhưng bằng chứng về hiệu quả không có mấy.
Theo bác sĩ dinh dưỡng Đào Thị Yến Phi, nhu cầu dinh dưỡng cho bé dựa vào hai yếu tố quan trọng là độ tuổi và cân nặng. Khi bé lớn, có thể tính thêm mức độ hiếu động. Ở trẻ em, hoàn toàn không có khác biệt dinh dưỡng giữa trai và gái. Ở khoảng 10-13 tuổi, các yếu tố về sinh dục mới xuất hiện và lúc đó mới có sự phát triển khác biệt, nhu cầu dinh dưỡng mới khác nhau.
Tiến sĩ Nguyễn Phương Dung, giảng viên Đại học Y dược TP HCM, cho biết tố chất nam và nữ, quy định bởi nội tiết tố, chưa thể hiện rõ khi trẻ em chưa đến tuổi dậy thì. Nếu từ 4 tuổi trở lên đã bắt đầu tạo ra sự khác biệt về giới tính trong chế độ dinh dưỡng thì quả là quá sớm và chưa cần thiết.
Tốn tiền cho sữa chức năng
Giám đốc thương hiệu của một công ty sữa hàng đầu Việt Nam cho biết: Sữa cùng nhóm thường không khác biệt nhiều (ngoại trừ một số loại chuyên dành cho trẻ bị bệnh hay dị ứng với thành phần lactose...) Chính thương hiệu và các hình thức tiếp thị tạo nên sự khác biệt về giá và tạo nên tâm lý tiêu dùng hàng cao cấp, đặc biệt...
Theo vị giám đốc này, nhiều loại sữa tách béo hoặc sữa gầy đã tách bơ được bán đắt hơn nhờ đánh trúng tâm lý người mua là tránh béo phì. Còn nhà sản xuất thu lợi hai lần, từ việc bán sữa gầy và chất béo tách từ sữa.
Một dược sĩ đang làm việc cho hãng sữa có giá đắt vào hàng thứ hai trên thị trường Việt Nam giải thích: Cùng thương hiệu, nhà sản xuất vẫn tung ra 2-3 loại khác nhau ở thành phần chất vi lượng, giá chênh nhau 10-30%. Thực tế trẻ có hấp thu được không, các chất này có còn nguyên hàm lượng được ghi trên vỏ hộp qua quá trình tồn trữ, bảo quản, pha chế hay không... thì không thể khẳng định.
Theo dược sĩ này, nếu phụ huynh đã cho con uống thuốc bổ thường xuyên, việc dùng thêm sữa bổ sung vi lượng là không cần thiết. Trong khi đó, những loại sữa được quảng cáo là bổ sung chất nọ chất kia thường bị đẩy giá lên cao.
(Theo Sài Gòn Tiếp Thị)
