Nissan: Dấu ấn Taiji Toyota trong thiết kế xe
Khởi nghiệp tại Toyota nhưng lại đạt được những thành công sáng chói khi chuyển sang Nissan. Taiji Toyota liệu có trở thành huyền thoại trong làng thiết kế xe hơi của đất nước mặt trời mọc.
Sự nghiệp chói lọi của Taiji Toyota là điều không đáng bàn cãi, thế nhưng phải đến sự kiện khai trương studio thiết kế của Nissan ở Bắc Kinh và là tâm điểm của hàng loạt tạp chí, tên tuổi của Taiji Toyota mới được lưu truyền rộng rãi. Trước đó, Taiji Toyota theo học khóa học Thiết kế công nghiệp của trường Bách khoa Salesian trên chính quê hương Nhật Bản.
Sự nghiệp thiết kế xe hơi của Taiji Toyota cũng được bắt đầu một cách rất tình cờ và nhiều thú vị, tại chính hãng xe hơi lừng danh của xứ xở hoa anh đào – Toyota vào năm 1979. Trong suốt 15 năm làm việc tại Toyota, Taiji được biết đến như cha đẻ của RAV4 thế hệ đầu tiên, Cressida thế hệ thứ hai- mẫu xe được ông miêu tả như một chiếc sedan cũ kĩ và to lớn, cùng rất nhiều các chương trình thiết kế tiên tiến khác. Ông rời Toyota năm 1997 sau khi di chuyển tới Calty, cơ sở nghiên cứu thiết kế của Toyota ở Newport Beach, California.
Dưới đây là cuộc trao đổi của phóng viên với Taiji Toyota nhân sự kiện khai trương studio thiết kế ở Bắc Kinh của Nissan Trung Quốc:
Phóng viên: Xin ông cho biết, điều gì khiến cho ông quyết định chuyển từ Toyota sang hãng đối thủ cạnh tranh của họ - Nissan?
Taiji Toyota: Sau khi chuyển đến Calty trong khoảng chừng 1 năm, tôi chỉ dậm chân tại chỗ và tôi đã muốn rời khỏi Toyota. Nửa năm sau, tôi quyết định chuyển đến làm việc tại Nissan bởi vì môi trường làm việc tại đó rất cởi mở với những người đam mê thiết kế.
Phóng viên: Công việc ban đầu của ông ở Nissan là gì?
Taiji Toyota: Tôi bắt đầu làm việc với dự án xe X- Trail. Tôi phụ trách chính phần thiết kế ngoại thất và đó là dự án đầu tiên của tôi tại Nissan, ở xưởng Atsugi. Tôi cũng từng làm việc trên một vài chiếc ôtô triển lãm như Chappo và Alpha T. Sau đó tôi trở thành thiết kế trưởng và thực hiện các dự án xe Murano, Infiniti FX, và Livina, giám sát cả ngoại thất và nội thất. Tiếp đó là các thế hệ tiếp theo của Murano và FX. Tôi đã chuyển giao công việc thiết kế thế hệ đầu tiên của những chiếc xe này vào giữa chừng nhưng sang đến thế hệ thứ hai, tôi đã theo sát từ khi bắt đầu cho đến khi kết thúc.
Sau đó tôi chuyển lên vị trí cao hơn – trở thành giám đốc thiết kế. Tôi chịu trách nhiệm hầu hết các thiết về đủ các dòng xe như SUV, xe thương mại và xe tải. Tôi vẫn ở Nhật Bản, nhưng công việc của một giám đốc thiết kế đòi hỏi tôi phải đi bất cứ đâu, nơi mà các thiết kế của Nissan đang được tiến hành. NDA (Trung tâm thiết kế Nissan tại Mỹ) đang làm về xe tải và NDE (Trung tâm thiết kế của Nissan ở châu Âu) đang thực hiện các dự án đặc biệt. Và tôi phải di chuyển tới NDA rất nhiều lần, chủ yếu là tới Detroit nơi mà những chiếc xe tải lớn đang được thiết kế.
Phóng viên: Vai trò của ông thay đổi như thế nào trong suốt quá trình mà ông đã phát triển tại Nissan?
Taiji Toyota: Khi bạn là một nhà thiết kế chính, bạn trực tiếp tham gia và công việc thiết kế cùng những người khác, thỉnh thoảng bạn cần làm một số bản phác thảo để hướng dẫn. Nhưng khi bạn ở vị trí của một giám đốc thiết kế, việc quản lý không chỉ nằm trong một chiếc xe. Bây giờ tôi có hai nhà thiết kế sản xuất chính (Product Chief Designers) và tôi quản lý công việc của họ.
Nếu điều bạn muốn đơn giản chỉ là một nhà thiết kế thực sự, thay đổi vị trí công việc sẽ không phải là một ý kiến hay. Có lẽ sẽ tốt hơn nếu là một nhà thiết kế cao cấp. Tôi gia nhập Nissan với tư cách là nhà thiết kế cao cấp, không liên quan tới bất kỳ một vấn đề quản lý nào, vì vậy tôi có thể tập trung suy nghĩ đâu là xu hướng trong tương lai. Điều đó là cực kỳ thú vị. Nhưng là một nhà quản lý cũng vô cùng thú vị bởi vì tôi không phải suy nghĩ một mình và hiện giờ, những tài năng mới đang chỉ cho tôi thấy.
Phóng viên: Ông có lời khuyên nào dành cho những nhà thiết kế mới vào nghề?
Taiji Toyota: Nếu tôi còn trẻ, tôi muốn trở nên điên rồ một chút. Vì vậy hãy cứ suy nghĩ một cách say mê, đừng kìm nén bản thân trong thực tại, hãy nghĩ khác. Đừng để bản thân ngừng suy nghĩ những điều khác biệt, nếu không bạn sẽ chẳng thể tạo ra bất cứ thứ gì mới.
Khi tôi còn ở Calty, các nhà thiết kế đã không suy nghĩ về dự án của họ. Một câu chuyện nổi tiếng là họ mang đến một quả bóng và làm một vài hình dạng tự nhiên. Họ sẽ xoay quả bóng hoặc thứ gì đó và thốt lên “Cái này thật thú vị”. Tôi đã thực sự không hiểu những gì họ đang làm. Tuy nhiên, họ nhìn vào đó và làm một vài thứ khác, cuối cùng, họ tìm thấy một hình dạng mới, một bề mặt mới hoặc một thứ gì đó. Gần đây, các nhà thiết kế đã trở thành một dạng của “những chàng trai tốt” – có thể họ biết mọi thứ từ internet – môi trường xung quanh họ đã thay đổi vì vậy họ không có đột phá. Tôi không chắc chắn lắm về những nhà thiết kế đến từ châu Âu vì hầu hết quá trình làm việc của tôi là ở châu Á và Mỹ. Nhưng cảm giác của tôi là các chàng trai trẻ của Mỹ luôn luôn rất đam mê và có chút gì đó hơi nổi loạn.
Phóng viên: Triết lý trong công việc thiết kế của ông là gì?
Taiji Toyota: Tôi nghĩ tôi là một người rất logic. Tôi thích nổi loạn, nhưng đôi khi tôi suy nghĩ quá nhiều. Tôi luôn luôn suy nghĩ về khách hàng, một cách rất tự nhiên. Tại sao mọi người thích những gì họ làm.
Phóng viên: Ông dự định sẽ thực hiện điều gì ở Trung Quốc để hiểu rõ hơn về những khách hàng của mình?
Taiji Toyota: Cho đến bây giờ, chúng tôi vẫn chưa nhận được bất kỳ một dự án nghiên cứu nào. Tôi muốn thực hiện một dự án trong tương lai vì chúng tôi cần phải hiểu rõ về thị trường này. Một trong những điều quan trọng nhất là những người dân Trung Quốc cảm thấy như thế nào trong cuộc sống thường ngày. Vấn đề là, hầu hết những người Trung Quốc không dùng tiếng Anh khi tôi bắt đầu nói chuyện với họ. Họ dừng lại để suy nghĩ rất nhiều. Đó là một vấn đề, vì vậy tôi phải học tiếng Trung.
Phóng viên: Ông đã học được những gì cho đến thời điểm này?
Taiji Toyota: Điều thú vị về người Trung Quốc là họ giỏi trong việc nói cho bạn nhiều điều, ví dụ như họ có một từ “ dachi”. Nó rất khó để giải thích, nhưng nó rất thiêng liêng. Tôi là một người Nhật Bản, vì thế tôi có thể hiểu ý nghĩa của điều này. Nhưng “dachi” rất quan trọng với người Trung Quốc khi lựa chọn một chiếc xe hơi. Nếu bạn có “dachi”, họ cảm thấy là bạn thật tuyệt vời. Tương tự như vậy trong thiết kế, nếu chiếc xe không có “dachi”, sẽ không ai mua nó cả.
Phóng viên: Ông làm thế nào để thúc đẩy sáng tạo?
Taiji Toyota: Một câu hỏi thú vị - đó chính là công việc của tôi. Thứ nhất tôi cho nhân viên của tôi cơ hội để trải nghiệm, thứ hai, tôi khiến họ suy nghĩ. Một số đã làm được điều tôi yêu cầu, nhưng hầu hết quen với việc tìm kiếm và làm thế nào để sản phẩm của họ trông giống như vậy. Nó rất dễ để copy. Nhưng tôi muốn cung cấp cho họ những ví dụ về sáng tạo. Tôi chỉ cho họ và nói rằng, họ sẽ không làm những việc như thế này. Họ phải có ý tưởng của riêng họ.
Điều quan trọng là họ phải có niềm đam mê về ôtô kiểu như “Tôi muốn vẽ một chiếc xe hơi”. Điều tồi tệ là họ không có kinh nghiệm lái xe, vì vậy đó là lý do tại sao việc thiết kế nội thất cho chiếc xe lại gặp một chút khó khăn. Họ có thể nghĩ về phong cách nhưng họ không có trải nghiệm trong việc lái xe, chính vì thế, họ không có những hiểu biết đầy đủ về chức năng trong thiết kế.
Phóng viên: Vì vậy ông khuyến khích họ lái xe?
Taiji Toyota: Đúng vậy, thỉnh thoảng chúng tôi có một chương trình lái cho tất cả các xe ôtô mới tại đường đua thử nghiệm. Chính vì thế, chúng tôi đang cố gắng thúc đẩy các nhân viên thiết kế của mình có mặt ở đó và thu lượm một vài kinh nghiệm. Trước hết, tất nhiên là họ cần phải có bằng lái.
Phóng viên: Ngay tại thời điểm ban đầu này, liệu ông có đang phát triển theo chiều hướng mà Nissan Trung Quốc sẽ đi trong tương lai?
Taiji Toyota: Tôi muốn thực hiện điều đó, tuy nhiên là rất rất khó để tìm thấy một thiết kế với các yếu tố Trung Quốc. Ngay cả đối với người Nhật, như bạn biết, chúng tôi luôn cố gắng thêm cảm giác Nhật Bản vào chiếc xe nhưng chúng tôi cũng biết giới hạn của điều này vì xe ôtô là hàng hóa xuất khẩu. Tuy nhiên, một vài các yếu tố Trung Quốc có thể được đem vào trong thiết kế xe. Nhưng cho đến giờ, tôi vẫn chưa thể làm điều đó.
Phóng viên: Ông dự đoán như thế nào về thành công của studio này?
Taiji Toyota: Studio này đang cạnh tranh gay gắt với các nơi khác. Chúng tôi có hai dự án trong một năm và có một cuộc cạnh tranh toàn cầu – thế hệ tiếp theo của Infiniti FX, Nissan GT-R,... Nếu trung tâm thiết kế Nissan Trung Quốc được chọn, rõ ràng là thiết kế của chúng tôi được tạo ra, đó là cách thực sự để đo lường sự thành công. Nhưng ngay cả nếu ý tưởng của chúng tôi không được lựa chọn thì nó đang mang đến những ý tưởng gì cho dự án? Chúng tôi đã hoàn thành một dự án trong năm nay và nó đã được lựa chọn cho thiết kế nội thất của một chiếc xe trong tương lai.
Đối với những người khác nhau, kế hoạch là khác nhau. Đáng tiếc là tôi không thể nói cho bạn biết dự án là gì ngay lập tức nhưng bạn sẽ thấy nó trên thị trường trong vòng hai hoặc ba năm tới.
Phóng viên: Xin ông cho biết những dấu ấn trong sự nghiệp của ông cho đến thời điểm này.
Taiji Toyota: Dự án tạo ra trung tâm thiết kế Bắc Kinh, tôi là người lên kế hoạch, chọn địa điểm, thực hiện một kế hoạch của trung tâm, tuyển nhân viên và làm mọi thứ với chỉ có tôi, Motoko Nakajima (thiết kế truyền thông) cùng với một người khác nữa. Đó là một trải nghiệm tuyệt vời đối với tôi.
Ngọc Điệp
PLXH
