Xích lô tay Nhật!

[Minh Hiếu]

Nhiều người trong chúng ta có thể cho rằng jinrikisha (hay người Việt thường gọi là xe tay) là phương tiện khởi đầu từ châu Á.
Thế nhưng cỗ xe hai bánh do người kéo đầu tiên dùng để chuyên chở hành khách lại xuất hiện trên đường phố Paris trong thế kỷ 17 và 18.
Họa sỹ Pháp Claude Gilliott (1673-1722) mô phỏng cận cảnh hai chiếc xe tay gặp nhau tại một góc phố

Người ta cho rằng xe tay xuất hiện tại Nhật Bản hoặc một thế kỷ rưỡi sau đó và người phát minh ra xe tay ở Nhật hoặc là một nhà truyền giáo người Mỹ sống tại Yokohama (theo các bình luận gia nước ngoài) hoặc có thể là bộ ba người Nhật sống tại Tokyo (Theo các học giả Nhật).

Theo một số ghi chép thì nhà truyền đạo Mỹ Jonathan Goble chế ra một chiếc xe lấy ý tưởng hỗn hợp từ một kiểu xe người kéo khác của Nhật pha trộn với xe ngựa để chính ông kéo vợ mình đi do bà bị ốm và không đi lại được.

Được biết ông Goble sau đó có đưa bản thiết kế xe cho một người Nhật tên là Shimooka Renjo với ý định sản xuất hàng loạt và tung ra thị trường. Thế nhưng dường như ông Renjo đã để thất lạc bản vẽ này.

Sau đó một thời gian thì ba người Nhật là Izumi, Suzuki và Takayama nói rằng cỗ xe tay
họ chế ra tại Tokyo là sự kết hợp về ý tưởng Đông-Tây. Sau đó chính phủ Tokyo thừa nhận ba người này là các nhà sáng chế độc quyền.

Thế nhưng giai đoạn “độc quyền” cũng không lâu bởi chính phủ muốn đánh thuế xe và rồi ba người này cũng bị “qua mặt”.

Trong một ngày đẹp trời tại ở Arashiyama, phía tây cố đô Kyoto, Nhật Bản, Nguyễn Hoàng đã bị cuốn hút bởi một anh xe mời chào rất nhiệt tình.

Nguyễn Hoàng: “Tôi muốn tìm hiểu nguồn gốc lịch sử của cỗ xe này và nói chuyện với người làm nghề này|”.

Hơn nữa là cũng phải thử xem mình có thấy “áy náy” khi “chễm chệ” trên cỗ xe lăn bánh hoàn toàn bằng sức người hay không và cũng phải lên xe thì mới có “tư liệu” để kể chuyện với quí vị….